Ο Δρ. Μηνάς Μαστρομηνάς λύνει τις απορίες μας

Είναι γεγονός πως πλέον στις μέρες μας όλο και περισσότερα ζευγάρια αποφασίζουν να κάνουν παιδί σε αρκετά μεγάλη ηλικία από ό,τι στο παρελθόν.

Είτε αυτή η απόφαση αφορά οικονομικούς λόγους είτε ψυχολογικούς πλέον υπάρχει λύση για μία γυναίκα να διατηρήσει τη γονιμότητα της και δεν είναι άλλη από την κρυοσυντήρηση ωαρίων, τη σύγχρονη τεχνική εξωσωματικής γονιμοποίησης. Ρωτήσαμε το χειρουργό γυναικολόγο - μαιευτήρα, εξειδικευμένο σε προβλήματα γονιμότητας και στην εξωσωματική γονιμοποίηση, δρ Μηνά Μαστρομηνά όσα πρέπει να γνωρίζουμε. 

Τι είναι η κρυοσυντήρηση ωαρίων;

Η κρυοσυντήρηση ωαρίων είναι μια σύγχρονη τεχνική εξωσωματικής γονιμοποίησης με την οποία, αφού συλλέξουμε ώριμα ωάρια, καλής ποιότητας, τα καταψύχουμε σε υγρό άζωτο στους -196 οC. Με αυτή την τεχνική δίνεται στην γυναίκα η δυνατότητα διαφύλαξης καλής ποιότητας ωαρίων σε βάθος χρόνου, το οποίο είναι πολύ σημαντικό αφού είναι πλέον αδιαμφισβήτητο ότι η ποιότητα των ωαρίων εξασθενεί με την πρόοδο της ηλικίας.

Πόσα χρόνια υπάρχει ως μέθοδος;

Οι πρώτες προσπάθειες κατάψυξης ωαρίων ξεκίνησαν παλιά, στα τέλη της δεκαετίας του 1980 με την λεγόμενη "αργής" διαδικασίας κατάψυξης με πτωχά όμως αποτελέσματα. Η πρώτη απόλυτα επιτυχής απόπειρα κατάψυξης έγινε το 2005 στην Ιαπωνία στο εργαστήριο του διάσημου εμβρυολόγου Δρ. Kuwayama ο οποίος τότε εφάρμοσε την νέα επαναστατική μέθοδο της "υαλοποίησης" (vitrification) που έκτοτε εφαρμόζεται παγκοσμίως.

Ποιες γυναίκες ενδιαφέρει;

Η τεχνική αυτή ουσιαστικά ενδιαφέρει κάθε γυναίκα που για τους δικούς τις λόγους (ιατρικούς, προσωπικούς, κοινωνικούς, κ.ο.κ.) επιθυμεί να μεταθέσει τη δημιουργία οικογένειας στο μέλλον. Με αυτόν τον τρόπο διαφυλάττει τη γονιμότητά της ώστε να βιώσει τη μητρότητα όταν οι συνθήκες θα είναι οι πλέον κατάλληλες. Για να έχει καλά αποτελέσματα η τεχνική αυτή, καλό είναι να γίνεται όσο το δυνατόν νωρίτερα, για παράδειγμα πριν την ηλικία των 38 χρόνων, όπου τα ωάρια είναι ποιοτικώς πολύ καλά. Επίσης, αυτή η τεχνική έχει πολύ μεγάλη σημασία και εφαρμογή σε γυναίκες που για άγνωστους λόγους έχουν χαμηλό απόθεμα σε ωάρια (πάσχουν δηλαδή από πρόωρη ωοθηκική ανεπάρκεια) και άρα δεν έχουν την πολυτέλεια του χρόνου.

Τέλος, έναυσμα για την ανάπτυξη αυτής της τεχνικής ήταν οι γυναίκες που πάσχουν από κακοήθεια (κάποια μορφή καρκίνου) και που πρόκειται να μπουν σε πρόγραμμα χημειοθεραπείας/ακτινοβολίας. Αυτές οι απαραίτητες θεραπείες είναι δυστυχώς πολύ ζημιογόνες για τα ωάρια, και άρα συστήνεται να γίνει κρυοσυντήρηση ωαρίων πριν τη χημειοθεραπεία.

Πότε είναι η κατάλληλη ηλικία για να προχωρήσει μια γυναίκα σε κρυοσυντήρηση;

Κάθε γυναίκα είναι ξεχωριστή, όπως ξεχωριστές είναι οι ανάγκες της και η φυσιολογία της. Έτσι, μετά τα 30 καλό είναι η κάθε γυναίκα να κάνει έναν τυπικό έλεγχο γονιμότητας, που πρέπει τουλάχιστον να περιλαμβάνει 2 βασικές παραμέτρους: την υπερηχογραφική απεικόνιση των ωοθηκικών αποθεμάτων και την ποσοτική μέτρηση τους, μέσω της μέτρησης της Anti-Μullerian ορμόνης (ΑΜΗ). Βάσει αυτών των στοιχείων, γιατρός και ενδιαφερόμενη μπορούν να σχεδιάσουν μαζί ένα πλάνο με χρονοδιάγραμμα για το εάν και πότε χρειάζεται η συγκεκριμένη γυναίκα να προχωρήσει στην κρυοσυντήρηση ωαρίων.

Πώς γίνεται η διαδικασία; Είναι ασφαλής για τη γυναίκα και το μωρό που θα γεννηθεί;

Η διαδικασία της λήψης των ωαρίων είναι απόλυτα ασφαλής για την γυναίκα, εφόσον φυσικά γίνει σε αδειοδοτημένα, από την Αρχή Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής, Κέντρα Εξωσωματικής Γονιμοποίησης που έχουν μεγάλη εμπειρία πολλών χρόνων σε αυτή την διαδικασία. Η πρώτη φάση, που περιλαμβάνει την ελεγχόμενη και παρακολουθούμενη διέγερση των ωοθηκών για την παραγωγή πολλών ωαρίων, κρατάει περίπου 12 ημέρες. Στο διάστημα αυτό δεν αλλάζει καθόλου η καθημερινότητα της γυναίκας (εργασία, γυμναστική κ.ο.κ.) και απαιτούνται περίπου 3-4 σύντομες συνεδρίες για την παρακολούθηση της προόδου της διέγερσης. Η διαδικασία της λήψης των ωαρίων έχει πλέον απλοποιηθεί πάρα πολύ, κρατάει 15 λεπτά και είναι τελείως ανώδυνη, καθώς γίνεται υπό ήπια μέθη. Αφού η γυναίκα ανανήψει μπορεί να επιστρέψει κανονικά στις ασχολίες της. Τα ωάρια κατόπιν κρυοσυντηρούνται την ίδια ημέρα, αφού γίνει η κατάλληλη επεξεργασία από τους εξειδικευμένους εμβρυολόγους. Ο χρόνος σταματάει εκεί και μπορεί να ξεκινήσει όταν η γυναίκα το θελήσει. Η πρώτη γέννηση από καταψυγμένο ωάριο στην Ελλάδα έγινε πραγματικότητα το 2009. Μέχρι σήμερα, έχουν γεννηθεί σε παγκόσμιο επίπεδο χιλιάδες υγιή μωρά μέσα από αυτή την τεχνολογία.

Πόσο καιρό μπορούν τα ωάρια να παραμείνουν καταψυγμένα και πόσα μπορούν να καταψυχθούν;

Από τη στιγμή της κρυοσυντήρησης σε υγρό άζωτο, ο χρόνος έχει ουσιαστικά παγώσει και τα ωάρια μπορούν να μείνουν με αμετάβλητη ποιότητα (αυτήν που είχαν και πριν την κατάψυξη ) επ’ άπειρον. Ωστόσο βάσει της Ελληνικής Νομοθεσίας, υποχρεούμαστε να τα χρησιμοποιήσουμε προτού η γυναίκα κλείσει το πεντηκοστό έτος της ηλικίας της. Με τις νέες μεθόδους κατάψυξης, η επιβίωση των ωαρίων μπορεί να ανέρχεται μέχρι και στο 95%. Καθώς όμως κάθε ωάριο δεν έχει και δυναμική να γονιμοποιηθεί ή και να εξελιχθεί σε καλό έμβρυο που μπορεί να οδηγήσει σε μια επιτυχή εγκυμοσύνη, καλό είναι η γυναίκα να χτίσει μια αποθήκη ωαρίων (περίπου 15). Εφόσον μια γυναικά προχωρήσει σε κατάψυξη μετά τα 38, για να έχουμε ένα ασφαλές αποτέλεσμα, θα πρέπει να καταψύξουμε περισσότερα ωάρια.

mastrominas mora


Ευχαριστούμε για τις πληροφορίες τον δρ Μηνά Μαστρομηνά, MD, PhD, χειρουργό γυναικολόγο - μαιευτήρα, εξειδικευμένο σε προβλήματα γονιμότητας και στην εξωσωματική γονιμοποίηση, τ. επιμελητή Παν. Νοσοκομείου Hammersmith Λονδίνου, διευθυντή Ιατρικής Μονάδας Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής ΕΜΒΡΥΟΓΕΝΕΣΙΣ (www.embryogenesis.gr).

 

Πηγή: https://www.madamefigaro.gr